ارزیابی تأثیر دقت مدل رقومی ارتفاعی Google Earth بر طراحی هیدرولیکی شبکه توزیع آب با استفاده از نرم‌افزار WaterGEMS مطالعه موردی: (روستای دزق، شهرستان نیشابور)
کد مقاله : 1012-IWWA
نویسندگان
دانیال الله یاری *1، حسین خبره‌بجستانی2، حسن مرادی3، مهدیه مدرسی مجد1، فائزه اسلامی‌اجقان2
1دانشگاه فردوسی مشهد
2آبفا استان خراسان رضوی
3مدیر دفتر فنی آبفا استان خراسان رضوی
چکیده مقاله
مدل رقومی ارتفاعی (DEM) یکی از مهم‌ترین داده‌های ورودی در مدل‌سازی هیدرولیکی شبکه‌های توزیع آب است و دقت آن می‌تواند بر نتایج تحلیل‌های هیدرولیکی تأثیر قابل توجهی داشته باشد. هدف این پژوهش، ارزیابی تأثیر دو منبع مختلف تولید DEM شامل نقشه‌برداری زمینی و Google Earth بر نتایج مدل‌سازی هیدرولیکی شبکه توزیع آب روستای دزق، شهرستان نیشابور است. بدین منظور، ارتفاع گره‌های شبکه از هر دو DEM در محیط ArcGIS استخراج و دو سناریوی هیدرولیکی با شرایط یکسان در نرم‌افزار WaterGEMS ایجاد شد؛ به‌گونه‌ای که تمامی مشخصات شبکه ثابت بوده و تنها ارتفاع گره‌ها تغییر یافت. سپس نقشه‌های اختلاف ارتفاع و اختلاف فشار تهیه و شاخص‌های آماری آن‌ها محاسبه شد.
نتایج نشان داد که اختلاف ارتفاع بین دو DEM در بازه -9.4 تا 37.03 متر قرار داشته و میانگین و انحراف معیار آن به‌ترتیب 14.09 و 3.57متر است. این اختلاف موجب تغییر مستقیم فشار گره‌های شبکه شد، به‌طوری‌که اختلاف فشار در بازه1.06- تا 22.81- متر با میانگین 13.93- متر و انحراف معیار 2.76 متر به دست آمد. در مقابل، پارامترهایی مانند دبی، سرعت جریان و افت هد تغییر محسوسی نداشتند. نتایج نشان داد که دقت DEM تأثیر مستقیمی بر برآورد فشار شبکه دارد و استفاده از DEM حاصل از Google Earth در این مطالعه موجب اختلاف قابل توجهی در نتایج مدل‌سازی شد. بنابراین، برای مطالعات طراحی و ارزیابی دقیق شبکه‌های توزیع آب، استفاده از داده‌های ارتفاعی حاصل از نقشه‌برداری زمینی توصیه می‌شود.
کلیدواژه ها
مدل رقومی ارتفاعی، WaterGEMS، ArcGIS، شبکه توزیع آب، Google Earth
وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی