پایش ده‌ساله کیفیت هیدروشیمیایی و شاخص کیفیت آب شرب (WQI) چاه‌های آبرفتی حوزه رودخانه میناب تحت تنش‌های هیدرولوژیکی
کد مقاله : 1180-IWWA
نویسندگان
مصطفی زائرپور تمبکی *
مدیر تصفیه خانه فاضلاب شهر میناب -شرکت آب و فاضلاب هرمزگان
چکیده مقاله
آبخوان‌های آبرفتی مستقر در بستر رودخانه‌های مناطق خشک و نیمه‌خشک، منابع راهبردی تأمین آب شرب به شمار می‌روند که تحت‌تأثیر توأم بهره‌برداری پیوسته و نوسانات هیدرولوژیکی قرار دارند. هدف از این پژوهش، ارزیابی ده‌ساله تحولات هیدروشیمیایی و تغییرات شاخص کیفیت آب شرب ("WQI" ) در ۸ حلقه چاه آبرفتی فعال در بستر رودخانه میناب طی سال‌های ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۹ است. بدین‌منظور، داده‌های ۶۵ نمونه کامل آزمایشگاهی شامل ۱۰ متغیر هیدروشیمیایی("pH" ، "EC" ، "TDS" ، کاتیون‌ها، آنیون‌ها و نیترات) پس از پالایش اولیه و موازنه یونی، در چارچوب شاخص وزنی استاندارد تحلیل شدند. یافته‌های آماری نشان داد که میانگین کل شاخص "WQI" برابر 68/67 با دامنه 40/52 تا 27/92 بوده و تمامی نمونه‌های محاسبه‌شده در رده کیفی خوب قرار گرفتند؛ با این حال، میانگین سالانه شاخص از 40/59 در سال ۱۳۹۰ به 23/78 در سال ۱۳۹۹ افزایش یافت که نشان‌دهنده روند تنزل تدریجی کیفیت آب است. از نظر فضایی، چاه شماره ۳ با میانگین شاخص 23/87 آسیب‌پذیرترین و چاه شماره ۶ با میانگین 97/59 پایدارترین واحد بهره‌برداری شناخته شدند. توزیع یونی حاکی از غلبه سدیم و کلرید بود، به‌طوری که غلظت سدیم در 6/88 درصد نمونه‌ها از آستانه استاندارد شرب (200 میلی‌گرم بر لیتر) فراتر رفت، در حالی که غلظت نیترات با میانگین 14/6 میلی‌گرم بر لیتر در محدوده ایمن باقی ماند. نتایج این مطالعه بر ضرورت مدیریت یکپارچه پمپاژ، تعدیل غلظت سدیم از طریق اختلاط منابع و پایش مداوم چاه‌های بحرانی تأکید می‌کند.
کلیدواژه ها
هیدروشیمی، شاخص کیفیت آب (WQI)، آبخوان آبرفتی، چاه‌های شرب، رودخانه میناب
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر