اعتبار و قلمرو شروط عدم مسئولیت و تحدید ضمان در قراردادهای پیمانکاری بهره‌برداری و نگهداری تأسیسات آب و فاضلاب
کد مقاله : 1219-IWWA
نویسندگان
میرحامد اسدی نژاد طاهرگورابی *1، علیرضا غیاثی2
1دکتری حقوق خصوصی، مدیر دفتر حقوقی، تحصیل و تملک اراضی، شرکت آب و فاضلاب استان گیلان، رشت، ایران
2کارشناسی ارشد مهندسی عمران، رئیس هیأت مدیره و مدیر عامل شرکت آب و فاضلاب استان گیلان،رشت ، ایران
چکیده مقاله
واگذاری راهبری زیرساخت‌های حیاتی در قالب قراردادهای پیمانکاری بهره‌برداری و نگهداری (O&M) تأسیسات آب و فاضلاب، تعارض بنیادینی میان اصل حاکمیت اراده و الزامات آمره رژیم خدمات عمومی ایجاد کرده است. پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی، اعتبار و قلمرو نفوذ شروط عدم مسئولیت و تحدید ضمان پیمانکار را در مواجهه با حوادث شبکه، آلودگی‌های زیست‌محیطی و انقطاع خدمت‌رسانی واکاوی می‌کند. یافته‌ها نشان می‌دهد که این عقود به دلیل پیوند ناگسستنی با سلامت همگانی و صیانت از منابع زیستی، تحت حاکمیت یک رژیم حقوقی مختلط قرار دارند. بر این اساس، شروط اسقاط کلی مسئولیت به دلیل تعارض با مقتضای ذات پیمان، تضعیف حسن‌نیت و مغایرت با قواعد آمره، باطل و بلااثر است. از طرفی در پرتو نظریه تعهدات بنیادین و با لحاظ اصل احتیاط، استناد پیمانکار به سقف‌های تحدید ضمان در خسارات جانی، آلودگی آب شرب، تخریب سفره‌های زیرزمینی و توقف ناموجه خدمات، فاقد وجاهت حقوقی بوده و موجد مسئولیت نامحدود است. در مقابل، شروط تحدید متوازن سقف غرامت تنها در حوزه خسارات مالی مستقیم به تجهیزات و در چارچوب حوادث غیرقابل‌ پیش‌بینی، مشروط به اثبات اجرای دقیق پروتکل‌های نگهداری پیشگیرانه (PM)، معتبر شناخته می‌شود. در نهایت، این پژوهش گذار از شروط عام رافع مسئولیت به سمت نظام بازتوزیع بهینه ریسک را پیشنهاد می‌دهد؛ الگویی که بر تفکیک ماهوی خسارات، تدوین سقف‌های مقداری مستقل و پیوند ساختاری تعهدات قراردادی با بیمه‌نامه‌های مسئولیت حرفه‌ای استوار است.
کلیدواژه ها
قراردادهای بهره‌برداری و نگهداری، شروط عدم مسئولیت، خدمات عمومی، تعهدات، تأسیسات آب و فاضلاب.
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر