| توسعه مدل چندبعدی مدیریت هدررفت فیزیکی و ظاهری در تأسیسات شهری: درس‌آموخته‌های فنی، اقتصادی و نهادی در شرق کشور |
| کد مقاله : 1404-IWWA (R1) |
| نویسندگان |
|
مهناز کلانتری پور *1، حامد نجفی علمدارلو1، مهدی عباس زاده2 1دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس تهران 2رئیس گروه کاهش آب بدون درآمد، شرکت آب و فاضلاب خراسان جنوبی |
| چکیده مقاله |
| تشدید تنش هیدرولوژیک و افت مداوم سطح آبهای زیرزمینی در آبخوانهای شرق کشور، بازنگری ساختاری در الگوهای سنتی تأمین آب و گذار به سوی ارتقای تابآوری زیرساختها را اجتنابناپذیر ساخته است. در این مقاله، تجربیات کاربردی و درس‌آموخته‌های عملیاتی حاصل از پیادهسازی یک بسته جامع کاهش هدررفت آب (شامل نشت‌یابی، نوسازی شبکه توزیع و انشعابات، کنترل هوشمند فشار و تعویض هدفمند کنتورها) در منطقه جنوبی شهر بیرجند مستند شده است. فرآیند ارزیابی این مداخله بر پایه چارچوبی نوآورانه استوار است که تحلیل اثربخشی هزینه، پیوند آب- انرژی، ارزش‌گذاری ترجیحات اجتماعی از طریق آزمون انتخاب گسسته و تحلیل فایده-هزینه بسط‌یافته را تلفیق می‌کند. یافته‌های میدانی نشان داد که نوسازی شبکه توزیع، کارآمدترین اقدام از منظر شاخص واحد هزینه است، در حالیکه اصلاح انشعابات فرسوده، سریع‌ترین ابزار مهار حجم هدررفت آب محسوب میشود؛ همزمان، ارتقای ابزارهای اندازه‌گیری بدون تغییر در بیلان فیزیکی، جریانی پایدار از منابع مالی-محلی خلق می‌کند. افزون بر این، مدلسازی اثرات پیوند آب- انرژی نشان داد که کاهش هدررفت آب عملکردی مشابه طرح‌های کلان سازگاری با اقلیم ایفا می‌کند. ارزیابی رفتاری مشترکان نیز حاکی از غلبه پاسخ‌های ناشی از هزینه‌های هدررفته مرتبط با تصفیه خانگی و فرسایش اعتماد نهادی بود که تقدم بازسازی سرمایه اجتماعی بر شوک‌های تعرفه‌ای را گوشزد می‌نماید. در نهایت، تحلیلهای حساسیت و شبیه‌سازی تصادفی تأیید کرد که توجیه اقتصادی-اجتماعی این رویکرد در برابر شوک‌های کلان اقتصادی کاملاً پایدار بوده و مدل پیشنهادی قابلیت تعمیم به سایر مناطق خشک کشور را داراست. |
| کلیدواژه ها |
| کاهش آب بدون درآمد، هدررفت فیزیکی آب، هدررفت ظاهری آب، پیوند آب-انرژی، اثربخشی هزینه، آزمون انتخاب گسسته، تحلیل فایده-هزینه. |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی |
