کیفیت، آلودگی و تاب‌آوری آب زیرزمینی در آبخوان‌ اشتهارد
کد مقاله : 1425-IWWA
نویسندگان
یاسمن اقایی *1، طاهره آذری1، عطا شاکری1، امین محبی تفرشی2
1دانشگاه خوارزمی
2آب منطقه ای استان البرز
چکیده مقاله
این پژوهش کیفیت، آلودگی، منشأ شوری و تاب‌آوری آبخوان آزاد اشتهارد را با بررسی ۸۴ نمونه (۴۱ نمونه در ۲۰۲۱ و ۴۳ نمونه در ۲۰۲۴) و روش‌های هیدروشیمیایی و آماری ارزیابی کرد. نتایج، ناهمگنی مکانی شدید، غلبه رخساره سدیم–کلروره و شوری تا EC برابر ۳۷۴۵۰ µS/cm و TDS برابر ۲۳۹۶۸ mg/L را نشان داد. تبخیر و تبلور در ۸۸٪ نمونه‌های ۲۰۲۴ و %2/69 نمونه‌های ۲۰۲۱ غالب بود و شاخص‌های اشباع، تحت‌اشباع بودن نسبت به کلسیت، دولومیت، گچ، هالیت و سیلویت را نشان دادند. تحلیل مؤلفه‌های اصلی (PCA) سه مؤلفه در ۲۰۲۱ و دو مؤلفه در ۲۰۲۴ شناسایی کرد. مؤلفه اول در هر دو سال با بارهای بالای Na، Cl، TDS و EC، منشأ اصلی شوری را انحلال هالیت و تغلیظ ناشی از تبخیر معرفی می‌کند. در سال ۲۰۲۴، ورود Ca به مؤلفه اول و شکل‌گیری مؤلفه دوم با بارهای بالای سولفات و منیزیم، از نقش افزون بر انحلال گچ و کانی‌های سولفاته و احتمالاً تبادل یونی معکوس حکایت دارد. کاهش pH نیز تشدید انحلال کانی‌ها را تأیید می‌کند. وجود پهنه‌های شور و چاه‌های دارای مقادیر بالای شوری (۲۶، ۲۷، ۲۸، ۳۳، ۳۴ و ۳۶) بیانگر کاهش تاب‌آوری و خطر تشدید شورشدگی است. بنابراین، پایش بلندمدت شوری، مدیریت برداشت و کنترل منابع آلاینده برای تقویت تاب‌آوری آبخوان ضروری است.
کلیدواژه ها
واژگان کلیدی: کیفیت آب زیرزمینی، آلودگی، منشأ شوری، تاب‌آوری آبخوان، دشت اشتهارد
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر