| ارزیابی تقابل تاب‌آوری و صرفه اقتصادی در معماری شریان‌های انتقال آب (تک‌خط و دوخط) |
| کد مقاله : 1535-IWWA |
| نویسندگان |
|
فاضل نجابتی *1، رضا راستی اردکانی2، میلاد احمد نژاد3 1دانشجوی دکتری، دانشکده مهندسی عمران، آب و محیط زیست، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران 2استادیار دانشکده مهندسی عمران آب و محیط زیست دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران 3مهندس فروش، شرکت هامون نایزه، تهران، ایران |
| چکیده مقاله |
| شریان‌های انتقال آب، به‌ویژه در مقیاس‌های فرامنطقه‌ای، از مهم‌ترین زیرساخت‌های حیاتی تأمین آب محسوب می‌شوند. یکی از تصمیم‌های کلیدی در چنین سامانه‌هایی، انتخاب بین تک‌خط با قطر بزرگ و دو خط موازی با قطر کوچک‌تر (Twin-Line) است. این انتخاب اگر صرفاً بر پایه قطر اسمی یا حتی برابری سطح مقطع انجام شود، می‌تواند به خطای طراحی هیدرولیکی و افزایش هزینه انرژی/پمپاژ منجر گردد. در این پژوهش، با اتکا بر رابطه افت اصطکاکی هیزن–ویلیامز و مفهوم هم‌ارزی هیدرولیکی (برابری افت هد برای دبی و طول یکسان)، هم‌ارزی‌های نمونه مانند DN1400 در برابر 2DN1100 بررسی شده و سپس اثر معماری تک‌خط/دوخط بر تاب‌آوری سناریوی N-1 (از مدار خارج شدن یک مسیر) تحلیل شده است. همچنین یک چارچوب هزینه چرخه عمر (LCC) شامل هزینه تملک و اجرا، هزینه انرژی و بهره‌برداری، و هزینه انتظاری ریسک (زلزله و مخاطرات انسان‌ساخت/عملیاتی) ارائه می‌شود. مرور تجارب موردی (MCUA Edison، Davis Aqueduct، شبکه کارتالکایا در زلزله ۲۰۲۳ ترکیه، نمونه‌های twinning و پروژه‌های منتخب ایران مانند غدیر، درودزن–شیراز و خطوط خلیج فارس) نشان می‌دهد که اگرچه تک‌خط معمولاً در هزینه اولیه لوله‌گذاری حدود ۲۲ تا 35 درصد صرفه‌جویی دارد، اما در شریان‌های راهبردی، معماری دوخط با حریم‌های مستقل و اتصالات متقاطعِ کنترل‌شده (به‌صورت بهره‌برداری «عادی بسته» و «اضطراری باز») در افق بلندمدت، از نظر تداوم خدمت، کاهش ریسک و حتی LCC، گزینه برتر فنی–اقتصادی است. |
| کلیدواژه ها |
| شریان‌های انتقال آب، معماری تک‌خط و دوخط، هیدرولیک خطوط لوله، پدافند غیرعامل و تاب‌آوری، هزینه چرخه عمر (LCC)، اتصالات متقاطع (Crossover). |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر |
